Bubbelbabbels
Isaac Newton was bepaald niet op zijn achterhoofd gevallen, maar hij verloor wel miljoenen aan de Zuidzeebubbel in 1720. Sterker nog, hij stapte op tijd uit, om vervolgens weer in te stappen en alsnog een fortuin te verliezen.
Wist de appelkopper dan niet wat een bubbel was? Integendeel. Het probleem is dat een bubbel moeilijker te vangen is dan je eigen schaduw.
De meest elegante definitie van een ‘financiële bubbel’ komt van Howard Marks. Soms stuwen we prijzen op tot ze enkel kunnen vallen, stelde deze wijsgeer vast. Zijn tautologische kunstje werkt perfect, want als prijzen vallen zijn ze inderdaad opgestuwd tot ze enkel konden vallen.
Waarom doen we dat soms tot in het extreme? Meestal omdat we de ketting tussen vraag en aanbod hebben doorgesneden. Op dat moment zijn schaarste en verwachte kasstromen niet langer de doorslaggevende factoren die prijs bepalen. In plaats daarvan neemt de verwachting van hogere prijzen een loopje met ons brein.
Maar ook dat is niet genoeg om te gaan smijten met het woord bubbel. Prijzen doen wel vaker gekke dingen. Nee, de allermooiste resultaten bereik je pas als een hele samenleving één bootje instapt. Of nog mooier, als een hele samenleving álle bootjes instapt. Dan is het pas echt feest. Meestal is iedereen dan weer te druk met feesten om zich zorgen te maken over het einde van de stoelendans.
Vandaag bespreken we waarom dit fenomeen zo moeilijk te vangen is. We praten over de glibberige weg naar een échte definitie, terwijl we als samenleving toch heel snel bereid zijn om te smijten met het etiket. Dat doen we bijvoorbeeld al zo’n vier jaar als het gaat om een vermeende ‘AI-bubbel’, voor zover het fenomeen waar dat woord naar verwijst überhaupt een vaste vorm heeft.
Het allerleukst zijn misschien nog wel de slimsten der aarde, die zich meerdere keren verslikten in verschillende bubbels die pas barstten toen ze er weer in waren gestapt. Reinder meldt daarbij een mooie observatie: we beschouwen in- en uitstappen in financiële markten als statisch gegeven, terwijl ons werkzame leven langzaam korter wordt en onze persoonlijke financiële balans constant groeit. Want op de beurs is zelfs de grootste pechvogel een geluksvogel, zoals Johannes al treffend schreef in het armzalige beursjaar 2022.
Veel luisterplezier!